SPRAWDZAMY NASZE KOLANA WSPÓLNIE Z RODZICAMI !

Stańcie swobodnie przed lustrem i porównajcie razem z mamą lub tatą swoje kolana z rysunkiem w biuletynie.

KOLANA KOŚLAWWE I SZPOTOWATE

Dosyć często się zdarza, że mówiąc o wadach postawy mamy na myśli tylko najpopularniejsze odchylenia od „normy” w obrębie kręgosłupa (skrzywienie boczne, plecy okrągłe czy płaskie), w obrębie klatki piersiowej (garby żebrowe, klatkę kurzą, szewską, lejkowatą itp.) czy nieprawidłowości w budowie stóp. Równie często jednak obserwujemy zmiany w kończynach dolnych, szczególnie w postaci kolan koślawych, popularnie zwanych „iksami”, czy szpotawych, pałąkowatych, wygiętych w kształcie litery „O”.

Praktycznie możemy mówić o koślawości, jeżeli w pozycji stojącej przy zwartych kolanach można pomiędzy kostki wewnętrzne włożyć więcej niż trzy palce i o szpotawości, jeżeli u dziecka stojącego „na baczność” 3 – 4 palce mieszczą się pomiędzy kolanami. Kolana szpotawe – czyli skierowane na zewnątrz. Kończyny przyjmują ułożenie w kształcie „0”.

Pewien niewielki stopień koślawości uważany jest za fizjologiczny i większy jest u dziewcząt, u których szersza jest miednica. Z rozwojem dziecka związana jest zmiana ustawienia kości miednicy i podudzia w stosunku do uda. Od niewielkiej szpotawości w pierwszych miesiącach po urodzeniu przez koślawość w wieku przedszkolnym dochodzi ponownie do szpotawości w ostatnich latach życia. Zmiany te spowodowane są najczęściej naciskiem i grą mięśniową. Jednak dziecko w wieku przedszkolnym a następnie w wieku szkolnym powinno mieć nogi bez zarzutu, a więc proste.

CO MOŻE ZABURZYĆ WZROST KOŃCZYN, WYPACZYĆ ICH ROZWÓJ WPŁYWAJĄC NA ZMIANĘ OSI?

Poza wadami wrodzonymi i niedoborami żywienia, awitaminozami, z których ciągle krzywica wymieniana jest na pierwszym miejscu, można tu wyróżnić zaburzenia metabolitów ustrojowych, otyłość, porażenia i niedowłady całych grup mięśniowych do niedawna jeszcze występujące po przebytej chorobie Heinego – Medina, przykurcze w obrębie stawów kończyn oraz powiększającą się z każdym rokiem grupą schorzeń pourazowych kolana.
Często obserwujemy po urazie kolana zniekształcenie całej kończyny dolnej, które stopniowo, w ciągu miesięcy narasta.

Trzeba bowiem pamiętać, że banalny upadek z roweru czy nawet z hulajnogi, w czasie którego dziecko uderzyło się w kolano, może spowodować uszkodzenie końców kości udowej i piszczelowej, tworzących staw kolanowy.

Końce kości, w których znajduje się chrząstka wzrostowa, „odpowiedzialne” są za przyrost długości kończyny. Uszkodzenie tej chrząstki po stronie zewnętrznej kolana powoduje jego koślawość, a po stronie wewnętrznej szpotawość. Stopień tej koślawości czy szpotawości powiększa się wraz ze wzrostem dziecka. Są to znane powody, które stanowią małą grupę tego rodzaju odchyleń. Cała reszta występuje bez żadnej uchwytnej przyczyny i nazywa się ją szpotawością i koślawością samoistną.

JAK RODZICE MOGĄ CHRONIĆ DZIECKO PRZED NIEKSZTAŁCENIAMI KOLAN ??

Po pierwsze– małego dziecka nie należy zachęcać do zbyt częstego i wczesnego stawania na nogi. Dziecko musi samodzielnie dojrzeć do każdego z etapów swojego rozwoju. Jego kościec musi być odpowiednio twardy, a aparat mięśniowo – węzłowy – silny i elastyczny. Temu celowi służy raczkowanie i chodzenie na czworakach. Wszelkie aparaty typu „baby sit er”, stojaki nawet na kółkach czy tak popularne kojce ułatwiają rodzice życie, ale wypaczają rozwój dziecka.
Po drugie– dziecko powinno prowadzić higieniczny tryb życia, dostosowany do określonego etapu swojego rozwoju fizycznego, do swoich możliwości. Należy tu przestrzec przed dźwiganiem nadmiernych ciężarów, uprawianiem nieodpowiednich ćwiczeń fizycznych i gimnastycznych, przed zbyt długą zabawę w pozycji stojącej.
Po trzecie– warto i należy korzystać z pomocy lekarza, który zalecając odpowiednie ćwiczenia, np. w przypadku koślawości „siad turecki”, a w przypadku szpotawości „siad telewizyjny”, może doprowadzić do uzyskania odpowiedniej korekcji. Temu celowi służą również odpowiedniej konstrukcji buciki czy szyny korekcyjne. Dziecko z kolanami koślawymi, w których doszło do zaawansowanych zmian kostnych, lekarz ortopeda może skierować na leczenie operacyjne.

Przykładowe ćwiczenia z gimnastyki korekcyjnej!

Kolana szpotawe:

• Leżenie lub siad prosty, szarfa lub chusteczka między kostkami, dziecko stara się unieść wyprostowane nogi w górę,
• Siad prosty rozkroczny, podparty; współćwiczący stoi w rozkroku wewnątrz nóg ćwiczącego, dziecko usiłuje złączyć nogi pokonując opór stawiany przez drugą osobę.

• Leżenie na plecach, piłka między kolanami, dziecko unosi wyprostowane nogi przytrzymując piłkę cały czas między kolanami,
• Siad skrzyżny, ręce na boki lub na karku, dziecko próbuje wstać bez pomocy rąk,
• Siad na krześle, nogi związane szarfą, piłka między kolanami – dziecko próbuje wstać utrzymując piłkę,

NASZE PROPOZYCJE KSIĄŻKOWE DLA RODZICÓW:

Zaproponowane w tej książce zabawy i ćwiczenia logopedyczne przeznaczone są dla dzieci do siódmego roku życia, ale mogą być wykorzystywane również w pracy z dziećmi starszymi, mającymi trudności w komunikacji interpersonalnej. Całość publikacji tworzą trzy części. Każda z nich przeznaczona jest dla innej grupy wiekowej: Część I poświęcona jest zabawom i ćwiczeniom z dziećmi - od urodzenia do 3 roku życia i w okresie przedszkolnym (0-3 i 3-6). Część II skierowana do dzieci sześcioletnich i część III przeznaczona dla dzieci powyżej 7 lat. Część III – w przygotowaniu. W obrębie każdej z grup zadania ułożone są od łatwiejszych do trudniejszych. Korzystający z publikacji może wybrać, zatem zabawy i ćwiczenia odpowiednie do wieku i możliwości konkretnego dziecka. Materiały zawarte w książce pomogą w: - określeniu poziomu mowy dziecka, - ustaleniu kierunku pracy.

Autorka jest neurologopedą. Adresatem publikacji są przede wszystkim dzieci w wieku przedszkolnym i młodszoszkolnym, ich rodzice i nauczyciele oraz terapeuci. Książeczki składają się z dwóch części. Pierwszą stanowi tytułowe opowiadanie wprowadzające. W drugiej części autorka zamieściła ćwiczenia kształtujące poczucie estetyki dziecka oraz doskonalące spostrzegawczość, czytanie ze zrozumieniem i wymowę trudniejszych głosek lub grup spółgłoskowych (np.: skrz..., strz... itp.).